Pompy procesowe są jednym z kluczowych elementów instalacji stosowanych w przemyśle spożywczym, farmaceutycznym, kosmetycznym i chemicznym. Odpowiadają za transport cieczy, półproduktów oraz gotowych produktów pomiędzy kolejnymi etapami procesu technologicznego. Ich trwałość, bezpieczeństwo i możliwość utrzymania wysokiego poziomu higieny w dużej mierze zależą od materiałów wykorzystanych do wykonania poszczególnych elementów. W przypadku instalacji spożywczych wybór materiału nie może być przypadkowy. Pompa ma często bezpośredni kontakt z produktem, dlatego musi być odporna na korozję, środki myjące, zmiany temperatury oraz działanie transportowanego medium. Z jakich materiałów buduje się więc pompy procesowe i co należy brać pod uwagę przy ich wyborze?

Stal nierdzewna – podstawowy materiał pomp procesowych

Najczęściej stosowanym materiałem do produkcji pomp procesowych przeznaczonych dla przemysłu spożywczego jest stal nierdzewna. Łączy wysoką wytrzymałość mechaniczną z odpornością na korozję i stosunkowo łatwym utrzymaniem powierzchni w czystości.

W pompach mających kontakt z żywnością powszechnie wykorzystuje się między innymi stale nierdzewne typu AISI 304 oraz AISI 316L. Oba gatunki znajdują zastosowanie w instalacjach procesowych, jednak różnią się właściwościami.

Stal AISI 304 dobrze sprawdza się w wielu standardowych aplikacjach spożywczych. Jest odporna na korozję w typowych warunkach produkcyjnych i może być wykorzystywana między innymi przy pompowaniu wody, mleka, napojów czy części produktów spożywczych o stosunkowo łagodnym składzie chemicznym.

AISI 316L zapewnia jeszcze większą odporność na korozję, przede wszystkim dzięki zawartości molibdenu. Z tego powodu materiał ten jest często wybierany do bardziej wymagających aplikacji, w których pompy procesowe mają kontakt z solami, kwasami, agresywniejszymi środkami myjącymi lub produktami o zmiennym pH.

Dodatkową zaletą stali 316L jest jej szerokie zastosowanie w instalacjach o wysokich wymaganiach higienicznych. Dlatego spotyka się ją nie tylko w branży spożywczej, ale również farmaceutycznej, biotechnologicznej i kosmetycznej.

Dlaczego powierzchnia stali ma znaczenie?

Sam gatunek materiału nie decyduje jeszcze o przydatności pompy w procesach spożywczych. Istotny jest również sposób wykończenia powierzchni elementów mających kontakt z produktem.

Gładka powierzchnia ogranicza możliwość osadzania się resztek produktu i ułatwia skuteczne mycie instalacji. Ma to szczególne znaczenie w zakładach stosujących automatyczne systemy CIP – Cleaning in Place. Pompy procesowe pracujące w takich instalacjach muszą umożliwiać dokładne usunięcie pozostałości produktu bez konieczności demontażu całego urządzenia.

W zależności od wymagań powierzchnie ze stali nierdzewnej mogą być szlifowane, polerowane mechanicznie lub elektropolerowane. Im niższa chropowatość powierzchni, tym łatwiejsze utrzymanie odpowiednich warunków higienicznych.